' သပိတ္ '
' သပိတ္ '
ရဟန္းေတာ္တို႔၏ အသုံးအေဆာင္၊ ပရိကၡရာ ရွစ္ပါးတြင္ သပိတ္သည္အပါအဝင္ျဖစ္၏။ မည္သည့္သပိတ္မ်ိဳးကို ကိုင္တြယ္သုံးေဆာင္ရမည္ဟု မပညတ္မသတ္မွတ္မီအခါ ကရဟန္းေတာ္မ်ားသည္လူတို႔၏ အသုံးအေဆာင္ျဖစ္သည့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာသပိတ္တို႔ကို ကိုင္တြယ္သုံးေဆာင္ၾကသည္။ ထိုေၾကာင့္ဘုရားရွင္သည္ ၁၁ လုံးေသာသစ္သား၊ ေ႐ႊ၊ ေငြ၊ ပတၱျမား၊ ေက်ာက္မ်က္႐ြဲ၊ ဖန္၊ ေၾကးျဖဴ၊ စဥ္႔၊လြဲျဖဴ၊ သလြဲမည္း၊ ေၾကးနီ သပိတ္တို႔ကိုပယ္ျမစ္၍ ေျမသပိတ္ ႏွင့္သံသပိတ္ တို႔ကိုသာ ခြင့္ျပဳေတာ္မူသည္။
သပိတ္......
ရဟန္းေတာ္တို႔ဆြမ္း စေသာ အဟာရတို႔ကို ခံယူသုံးေဆာင္ျခင္းငွာအပ္ ေသာသပိတ္သည္ ေျမသပိတ္၊ သံသပိတ္ဟုႏွစ္မ်ိဳးရွိသည္။ယင္းသပိတ္ တို႔သည္ အဆင္းအေရာင္လုံေလာက္မွအဓိ႒ာန္၊ ဝိကပၸနာ ေလာက္သည္ ျဖစ္၍သပိတ္အရာဝင္သည္။ သပိတ္သည္
သပိတ္ႀကီး၊
သပိတ္လတ္၊
သပိတ္ငယ္ဟူ၍ မူရင္းအားျဖင့္ သုံးလုံးရွိသည္။
ထိုတြင္သပိတ္ႀကီးသည္
(က)သပိတ္ႀကီး ထက္ႀကီးေသာသပိတ္၊ (ခ)သပိတ္ႀကီး။
(ဂ)သပိတ္ ႀကီးေအာက္ငယ္ေသာသပိတ္ဟူ၍သုံးလုံး။
ထို႔အတူသပိတ္လတ္သည္လည္း (က)သပိတ္လတ္ထက္ႀကီး ေသာသပိတ္။ (ခ)သပိတ္လတ္၊
(ဂ)သပိတ္လတ္ ေအာက္ငယ္ေသာသပိတ္ဟူ၍သုံးလုံး။
သပိတ္ငယ္ သည္လည္း (က)သပိတ္ငယ္ထက္ႀကီးေသာသပိတ္၊ (ခ)သပိတ္ငယ္၊ (ဂ)သပိတ္ငယ္ေအာက္ငယ္ေသာသပိတ္ဟူ၍ သုံးလုံးစီ ရွိၾကသည္။
သို႔ျဖစ္၍ သပိတ္သည္ကိုးလုံးရွိသည္။အ႐ြယ္ပမာဏအားျဖင့္ခ်က္ၿပီးထမင္း ဟင္းအစုံသုံးစလယ္မေလ်ာ့ မပိုဝင္ဆံ့ေသာသပိတ္သည္ သပိတ္ငယ္မည္သည္။ ဤအခ်င့္ကိုမူတည္၍ ခ်က္ၿပီးထမင္းဟင္း စုံသုံးစလယ္ထည့္ေသာအခါ ေလ်ာ့ေဟာက္ေနလ်င္ အငယ္ထက္ ႀကီးေသာသပိတ္၊ ပိုေမာက္ေနလွ်င္ အငယ့္ေအာက္ ငယ္ေသာ သပိတ္မည္သည္။ခ်က္ၿပီး ထမင္းဟင္းအစုံတစ္ျပည့္တစ္ခြက္ (သုံးခြက္) မေလွ်ာ့မပိုဝင္ဆံ့ေသာသပိတ္သည္ သပိတ္လတ္မည္သည္။ ဤအခ်င့္ကိုမူတည္၍ ဤခ်က္ၿပီးထမင္းဟင္း အစုံထည့္ေသာအခါ ေလ်ာ့ေဟာက္ေနလွ်င္အလတ္ထက္ႀကီး ေသာသပိတ္၊ ပိုေမာက္ေနလွ်င္ အလတ္ေအာက္ငယ္ေသာ သပိတ္မည္သည္။ ခ်က္ၿပီးထမင္းဟင္း အစုံသုံးျပည္ဝင္ဆံ့ေသာ သပိတ္သည္ သပိတ္ႀကီးမည္သည္။
ဤအခ်င့္ကိုမူတည္၍ခ်က္ ၿပီးထမင္းဟင္းအစုံသုံးျပည္ ထည့္ေသာအခါ ေလ်ာ့ေဟာက္ေနလွ်င္ အႀကီးထက္ ႀကီးေသာသပိတ္၊ ပိုေမာက္ေနလွ်င္အႀကီး ေအာက္ငယ္ေသာ သပိတ္မည္သည္။ သပိတ္ကိုးလုံးအနက္အငယ္ဆုံး (အငယ့္ေအာက္အငယ္)ႏွင့္အႀကီးဆုံး (အႀကီးထက္ အႀကီး) သပိတ္ႏွစ္လုံးသည္ အဓိဌာန္ဝိကပၸနာ၊ျပဳခြင့္မရွိေသာ ေၾကာင့္သပိတ္ အရာမဝင္၊ သာမန္ခြက္အျဖစ္ျဖင့္ သာသုံးစြဲအပ္သည္၊ သပိတ္သည္ အမ်ိဳးအစားအားျဖင့္ ေျမသပိတ္၊သံသပိတ္ႏွစ္မ်ိဳးသာအပ္သည္။ အေရာင္အဆင္းမွာျဖဴေၾကာင္ေၾကာင္ အေရာင္အဆင္းမရွိေစဘဲ၊ ရဟန္း တို႔အား ေလ်ာက္ပတ္ေသာညိုေမွာင္ေမွာင္အေရာင္အဆင္း ရွိေစရမည္။ ဤရည္႐ြယ္ခ်က္ျဖင့္ ေျမသပိတ္ကိုႏွစ္ႀကိမ္မီးဖုတ္၍၊ သံသပိတ္ကို ငါးႀကိမ္မီးဖုတ္ရမည္ဟု အဌကထာ တို႔၌ဆိုသည္။
_
ကိုးကား......
ျမန္မာ့စြယ္စုံက်မ္း၊ အတြဲ(၁၃)
ရဟန္းေတာ္တို႔၏ အသုံးအေဆာင္၊ ပရိကၡရာ ရွစ္ပါးတြင္ သပိတ္သည္အပါအဝင္ျဖစ္၏။ မည္သည့္သပိတ္မ်ိဳးကို ကိုင္တြယ္သုံးေဆာင္ရမည္ဟု မပညတ္မသတ္မွတ္မီအခါ ကရဟန္းေတာ္မ်ားသည္လူတို႔၏ အသုံးအေဆာင္ျဖစ္သည့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာသပိတ္တို႔ကို ကိုင္တြယ္သုံးေဆာင္ၾကသည္။ ထိုေၾကာင့္ဘုရားရွင္သည္ ၁၁ လုံးေသာသစ္သား၊ ေ႐ႊ၊ ေငြ၊ ပတၱျမား၊ ေက်ာက္မ်က္႐ြဲ၊ ဖန္၊ ေၾကးျဖဴ၊ စဥ္႔၊လြဲျဖဴ၊ သလြဲမည္း၊ ေၾကးနီ သပိတ္တို႔ကိုပယ္ျမစ္၍ ေျမသပိတ္ ႏွင့္သံသပိတ္ တို႔ကိုသာ ခြင့္ျပဳေတာ္မူသည္။
သပိတ္......
ရဟန္းေတာ္တို႔ဆြမ္း စေသာ အဟာရတို႔ကို ခံယူသုံးေဆာင္ျခင္းငွာအပ္ ေသာသပိတ္သည္ ေျမသပိတ္၊ သံသပိတ္ဟုႏွစ္မ်ိဳးရွိသည္။ယင္းသပိတ္ တို႔သည္ အဆင္းအေရာင္လုံေလာက္မွအဓိ႒ာန္၊ ဝိကပၸနာ ေလာက္သည္ ျဖစ္၍သပိတ္အရာဝင္သည္။ သပိတ္သည္
သပိတ္ႀကီး၊
သပိတ္လတ္၊
သပိတ္ငယ္ဟူ၍ မူရင္းအားျဖင့္ သုံးလုံးရွိသည္။
ထိုတြင္သပိတ္ႀကီးသည္
(က)သပိတ္ႀကီး ထက္ႀကီးေသာသပိတ္၊ (ခ)သပိတ္ႀကီး။
(ဂ)သပိတ္ ႀကီးေအာက္ငယ္ေသာသပိတ္ဟူ၍သုံးလုံး။
ထို႔အတူသပိတ္လတ္သည္လည္း (က)သပိတ္လတ္ထက္ႀကီး ေသာသပိတ္။ (ခ)သပိတ္လတ္၊
(ဂ)သပိတ္လတ္ ေအာက္ငယ္ေသာသပိတ္ဟူ၍သုံးလုံး။
သပိတ္ငယ္ သည္လည္း (က)သပိတ္ငယ္ထက္ႀကီးေသာသပိတ္၊ (ခ)သပိတ္ငယ္၊ (ဂ)သပိတ္ငယ္ေအာက္ငယ္ေသာသပိတ္ဟူ၍ သုံးလုံးစီ ရွိၾကသည္။
သို႔ျဖစ္၍ သပိတ္သည္ကိုးလုံးရွိသည္။အ႐ြယ္ပမာဏအားျဖင့္ခ်က္ၿပီးထမင္း ဟင္းအစုံသုံးစလယ္မေလ်ာ့ မပိုဝင္ဆံ့ေသာသပိတ္သည္ သပိတ္ငယ္မည္သည္။ ဤအခ်င့္ကိုမူတည္၍ ခ်က္ၿပီးထမင္းဟင္း စုံသုံးစလယ္ထည့္ေသာအခါ ေလ်ာ့ေဟာက္ေနလ်င္ အငယ္ထက္ ႀကီးေသာသပိတ္၊ ပိုေမာက္ေနလွ်င္ အငယ့္ေအာက္ ငယ္ေသာ သပိတ္မည္သည္။ခ်က္ၿပီး ထမင္းဟင္းအစုံတစ္ျပည့္တစ္ခြက္ (သုံးခြက္) မေလွ်ာ့မပိုဝင္ဆံ့ေသာသပိတ္သည္ သပိတ္လတ္မည္သည္။ ဤအခ်င့္ကိုမူတည္၍ ဤခ်က္ၿပီးထမင္းဟင္း အစုံထည့္ေသာအခါ ေလ်ာ့ေဟာက္ေနလွ်င္အလတ္ထက္ႀကီး ေသာသပိတ္၊ ပိုေမာက္ေနလွ်င္ အလတ္ေအာက္ငယ္ေသာ သပိတ္မည္သည္။ ခ်က္ၿပီးထမင္းဟင္း အစုံသုံးျပည္ဝင္ဆံ့ေသာ သပိတ္သည္ သပိတ္ႀကီးမည္သည္။
ဤအခ်င့္ကိုမူတည္၍ခ်က္ ၿပီးထမင္းဟင္းအစုံသုံးျပည္ ထည့္ေသာအခါ ေလ်ာ့ေဟာက္ေနလွ်င္ အႀကီးထက္ ႀကီးေသာသပိတ္၊ ပိုေမာက္ေနလွ်င္အႀကီး ေအာက္ငယ္ေသာ သပိတ္မည္သည္။ သပိတ္ကိုးလုံးအနက္အငယ္ဆုံး (အငယ့္ေအာက္အငယ္)ႏွင့္အႀကီးဆုံး (အႀကီးထက္ အႀကီး) သပိတ္ႏွစ္လုံးသည္ အဓိဌာန္ဝိကပၸနာ၊ျပဳခြင့္မရွိေသာ ေၾကာင့္သပိတ္ အရာမဝင္၊ သာမန္ခြက္အျဖစ္ျဖင့္ သာသုံးစြဲအပ္သည္၊ သပိတ္သည္ အမ်ိဳးအစားအားျဖင့္ ေျမသပိတ္၊သံသပိတ္ႏွစ္မ်ိဳးသာအပ္သည္။ အေရာင္အဆင္းမွာျဖဴေၾကာင္ေၾကာင္ အေရာင္အဆင္းမရွိေစဘဲ၊ ရဟန္း တို႔အား ေလ်ာက္ပတ္ေသာညိုေမွာင္ေမွာင္အေရာင္အဆင္း ရွိေစရမည္။ ဤရည္႐ြယ္ခ်က္ျဖင့္ ေျမသပိတ္ကိုႏွစ္ႀကိမ္မီးဖုတ္၍၊ သံသပိတ္ကို ငါးႀကိမ္မီးဖုတ္ရမည္ဟု အဌကထာ တို႔၌ဆိုသည္။
_
ကိုးကား......
ျမန္မာ့စြယ္စုံက်မ္း၊ အတြဲ(၁၃)
Comments
Post a Comment