' ပထမသဂၤါယနာျခင္း '

' ပထမသဂၤါယနာျခင္း '

အရွင္မဟာ ကႆမမဟာေထရ္သည္ သံဃာေတာ္အာလံုး၏ တာ၀န္ေပးခ်က္အရ သဂၤါယနာ ၀န္ေဆာင္ အျဖစ္ ဗုဒၶသာ၀ကတို႔တြင္
အဆင့္အျမင့္ ရဟႏၱာပုဂၢိဳလ္ တို႕အား အမ်ားသံဃာေတာ္မ်ားရဲ့ ဆႏၵသေဘာထားမ်ား အတိုင္း ၀န္ေဆာင္သံဃာေတာ္တို႕အား
မူမ်ားခ်မွတ္ေတာ္မူပါတယ္ ။သံဂၤါယနာ ၀န္ေဆာင္ ရဟန္းတို႔သည္၊

(၁)- ရဟႏၱာ အရွင္သူျမတ္မ်ားသာ ျဖစ္ရမည္။

(၂)-ပိဋကတ္ သံုးပံုေဆာင္ ဗုဒၶ ၀စန မ်ားကို ေဆာင္ထားႏိုင္သူမ်ားျဖစ္ရမည္။

(၃)-ဆဠာဘိညာ၊ ပဋိသမၻိဒါပတၱ ရဟႏၱာမ်ားသာျဖစ္ရမည္။ဟူေသာ မူ၀ါဒတို႔ကို ခ်မွတ္ျပီး သံဃာေတာ္ အားလံုးရဲ့ သေဘာထား ဆႏၵအတိုင္း

သံဂါၤယနာတင္၀န္ေဆာင္သံဃာေတာ္တို႔အားေရြးခ်ယ္တင္ေျမာက္ေသာမူပါတယ္။အရွင္မဟာကႆပ မဟာေထရ္သည္ မူ၀ါဒ
အရည္အခ်င္းနဲ႔ ကိုက္ညီေတာ္မူႀကေသာ ရဟႏၱာ မေထာရ္ျမတ္ (၄၉၉)ပါး ေရြးခ်ယ္ေတာ္ မူခဲ့ျပီး ၊ အရွင္အာနႏၵာအား ေသာတာပန္
အဆင့္ဘဲ ရွိေသးေသာေႀကာင့္ ပါ၀င္ရန္ ရည္ရြယ္ထားေပမဲ့လည္း မူ၀ါဒ ႏွင့္ မကိုက္ညီသည့္အတြက္ ေရြးခ်ယ္ျခင္း မျပဳခဲ့ေခ်၊ ထိုအခါအျခားေသာ သံဃာေတာ္ တို႕က အရွင္အာနႏၵာသည္ ေသကၡပုဂၢိဳလ္ ျဖစ္ေသာ္ညားလည္း
ဓမၼဘ႑ာစိုးႀကီးျဖစ္ေတာ္မူေႀကာင္း၊ဓမၼကၡႏၶာ ေပါင္း ရွစ္ေသာင္းေလးေထာင္ကို ဘုရားရွင္ ထံေတာ္မွ
သင္ႀကား၍ ႏႈတ္တြင္ေဆာင္ထားႏိုင္သူျဖစ္ျပီး၊ျမတ္စြာဘုရား၏ အလုပ္အေကြ်းျဖစ္ေသာ လက္ရင္းသာ၀ကႀကီး အရွင္အာနႏၵကို ခ်န္လွပ္ျပီး
ဂၤါတင္ဘို႔ရန္ မသင့္ေလွ်ာ္ပါေႀကာင္း ေလ်ွာက္ထားႀကသျဖင့္ သံဃာေတာ္အမ်ား၏သေဘာထားဆႏၵအတိုင္းအရွင္အာနႏၵာအား ေရြးခ်ယ္ေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။အရွင္အာနႏၵာကို ေရြးခ်ယ္လိုက္ေသာေႀကာင့္သဂါၤယနာတင္ရန္သံဃာေတာ္အပါး(၅၀၀)ျပည့္သြားပါေတာ့တယ္။ထို သံဃာေတာ္မ်ား၏ေရြးခ်ယ္တင္ေျမာက္ပံုကို ေနာင္အစည္းအေ၀းတို႔ အတြက္္
အတုယူသင့္လွပါသည္။ ထို႕ေႀကာင့္ ပညာရွင္မ်ားက ဒီမိုကေရစီအစ ဗုဒၶသာသနာေတာ္က ဟုင္စားေျပာဆိုႀကပါတယ္။

အရွင္အာနႏၵာသည္ မိမိအား သဂၤါယနာ ၀န္ေဆာင္အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ျပီးေနာ္ ရဟႏၱာ အျဖစ္ျဖင့္ သဂၤါယနာတင္ပြဲ၀င္ရန္ တရားဓမၼကို အားထုပ္ေလရာ သဂၤါယနာတင္ပြဲ မတိုင္မွီ ရဟႏၱာျဖစ္သြားေလသည္။သဂၤါယနာ၀န္ေဆာင္ သံဃာေတာ္ အပါး(၅၀၀)ကို ေရြးခ်ယ္ေတာ္မူျပီးေနာ္ သဂၤါတင္ရန္ ေနရာဌာန အား ရာဇျဂိဳလ္ျပည္ကိုသတ္မွတ္ျပီး။ သဂၤါယနာတင္ေတာ္မူႀကမည္
သံဃာေတာ္အအရွင္ျမတ္တို႕အား ရာဇျဂိဳလ္ျပည္တြင္၀ါကပ္ေစ၍ အျခားေသာ သံဃာေတာ္တို႕အား တျခားေသာ ျမိဳ႕ရြာ တြင္ ၀ါဆို
၀ါကပ္ေတာ္မူေစ၏။သဂၤါယနာ ၀န္ေဆာင္ သံဃာေတာ္တို႕သည္ ရာဇျဂိဳလ္ျပည္တြင္ ၀ါကပ္ေတာ္မူျပီး အဇာတသတ္ မင္းအား
ပစၥည္းေလးပါး ဒါယကအျဖစ္ ျပဳလုပ္၍ အာဏာစက္ျဖင့္ ကူညီရန္မိန္႔ႀကားေတာ္မူ၏၊ အဇာသတတ္ မင္းသည္ ၀မ္းေျမာက္ ၀မ္းသာ
လက္ခံျပီး သဂၤါယနာတင္မည့္ ေ၀ဘာရေတာင္ စရည္းပင္ရွိရာ သတၱပဏၰ လႈိင္ဂူ၀တြင္ ႀကီးက်ယ္ ခန္းနားေသာ
မ႑ပ္ႀကီး ေဆာက္လုပ္လႈဒါန္းျပီး တျခားေသာ ပစၥည္းေလးပါကို လႈဒါန္းေထာက္ပန္႕ေတာ္မူပါတယ္။

အရွင္မဟာကႆမအမႈရွိေသာသံဃာေတာ္အပါး(၅၀၀)တို႕သည္၊ဘုရားရွင္ ပရိနဗၺာန္စံေတာ္မူျပီး ၃-လအႀကာ မဟာသကၠရာဇ္ ၁၄၈-ခု၊ ၀ါေခခါင္လျပည့္ ေန႔တြင္စတင္၍၇-လတိုင္တိုင္ သဂၤါယနာ တင္ပြဲ က်င္းပေတာ္မူႀကပါတယ္။ပထမသဂၤါယနာကို ရဟႏၱာ မေထရ္ျမတ္တို႔ခ်ည္းသာတင္ေတာ္မူခဲ့ႀကသျဖင့္ ေထရိကာသဂၤါယနာဟုလည္းေခၚတြင္ပါတယ္။

ပထမ သဂၤါယနာ တင္ပြဲႀကီးတြင္ သံဃဦးေဆာင္ ရဟႏၱာ မေထရ္ျမတ္ႀကီး (၅၀၀)တို႔က တညီတညြတ္ထည္း သသေဘာတူ
လက္ခံေတာ္မူႀကေသာ အေျခခံ မူႀကီး-၃-ရပ္ကို ခ်မွတ္ေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။

(၁) သံေဃာ အပၸညတၱံ နပၸညေသသိ-
ဘုရားရွင္ ကိုယ္ေတာ္ျမတ္ မေဟာႀကားေတာ္ မူခဲ့ေသာ မပညတ္ေတာ္မူတဲ့ တရားေတြကို အသစ္ထပ္မံျပီး အထည့္ႀကပါကုန္စို႔နဲ႕။

(၂) ပညတၱံ န သမုစၧိႏၵတိ-
ဘုရားရွင္ ကိုယ္ေတာ္ျမတ္ ကိုယ္ေတာ္တိုင္ ေဟာႀကားေတာ္မူခဲ့ ပညတ္ေတာ္ မူခဲ့ေသာ တရားေတာ္တို႔ကို ပယ္ႏုတ္ျခင္း ျဖဳတ္ပယ္ျခင္းမျပဳလုပ္ႀက ပါကုန္စို႔နဲ႔။

(၃)ယထာ ပညေတၱသု သိကၡာပေဒသု သမာဒါယ ၀တၱတိ-
ဘုရားရွင္ ပညတ္ေတာ္မူခဲ့ေသာ သိကၡာပုဒ္(စည္းကမ္း ဥပေဒ )မ်ားအတိုင္း ျပင္ဆင္ျခင္း ပယ္ႏႈပ္ျခင္းမရွိဘဲ ရိုေသစြာ လိုက္နာ က်င္ႀကံ
ႀကပါကုန္စို႔။

အထက္ပါ မူႀကီး ၃-ခ်က္ အတိုင္း ဘုရားေဟာေတာ္မူခဲ့ေသာ တရားေတာ္တို႔ကို “မူရင္းအတိုင္း ျဖည့္စြက္ျခင္း ၊ ထုပ္ပယ္ျခင္း၊ လံုး၀
မျပဳဘဲ ဘုရားရွင္ေဟာႀကားေတာ္မူခဲ့တိုင္းအတိုင္း မူရင္က်က် လိုက္နာ က်င္္သံုးႀကကုန္ေသာ ၀ါဒကို ေထရ၀ါဒ’’ ဟုေခၚပါသည္။ယခု
သာသနာေတာ္ ႏွစ္ ၂၅၀၀ ေက်ာ္ ၃၀၀၀ နီးပါတိုင္တိုင္ ဘုရားရွင္၏ တရားေတာ္တို႕ကို မူရင္းက်က် လိုက္နာ က်င့္သံုေနရသည္မွာ
အဆက္ဆက္ေသာသံဃာေတာ္အရွင္တို႕၏ ေက်းဇူးေႀကာင့္ပင္ျဖစ္ေပသည္။

သဂၤါယနာ ပြဲတြင္ ပထမသဂၤ ီတိ နာယက ပုစၧာက (အေမးပုဂၢိဳလ္) အျဖစ္အရွင္မဟာကႆပ မဟာေထရ္မွ ေဆာင္ရြက္ေတာ္မူ၍
၊၀ိသဇၨက(အေျဖပုဂၢိဳလ္)အျဖစ္ ၀ိနည္း ပိဋကတ္ကို ၀ိနည္းဧတဒဂ္ရ အရွင္ဥပါလိက ေဆာင္ရြက္ေတာ္မူျပီ၊ သုတၱန္ ႏွင့္ အဘိဓမၼာပိုဋကတ္ကို
အရွင္ အာနႏၵာမေထရ္ျမတ္တို႕မွ ပထမဂၤ ီတိ ၀ိသဇၨက အျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ေတာ္မူပါတတယ္။ အရွင္အာနႏၵာသည္ ပိဋကတ္ေတာ္ အားလံုးကိုဘုရားရွင္ကိုယ္ေတာ္ေမွာက္ထံမွ မ်က္ကြယ္မရွိ ႀကားနာခဲ့ပါေသာ္လည္၊ရွင္ဥပါလိမွာ ၀ိနည္းအရာ၌ ဧတဒဂ္
ရရွိထားေတာ္မူေသာေႀကာင့္ ေလးစားေသာအားျဖင့္ ရွင္ဥပါလိကို ၀ိနယ၀ိသဇၨက အျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ေစျခင္းျဖစ္သည္။

၀ိနည္းပိဋကတ္ကို အရွင္မဟာကႆပမေထရ္သည္ ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ေတာ္ တခုစီျဖစ္ေပၚလာပံု
အေႀကာင္းအရာအတၳဳပၸတ္နိဒါန္းကိုလည္းေကာင္း၊ သိကၡာပုဒ္ပညတ္ရာ တိုင္းျပည္ ျမိဳ႕ရြာတို႔ကိုလည္းေကာင္း၊ အျပစ္က်ဴးလြန္းေသာပုဂၢိဳလ္၊
အာပါတ္သင့္မႈ/မသင့္မႈ တို႕ကိုလည္းေကာင္း အသီးသီး စီစစ္ေတာ္မူပါတယ္။ အရွင္ဥပါလိမေထရ္ျမတ္ကလည္း ေမးတိုင္း ေမးတိုင္ေသာ ျပႆနာတို႕၏ အေျဖတို႕ကို ဘုရားရွငင္ ေဟာႀကားေတာ္မူခဲ့ေသာ မူရင္းအတိုင္း
ရွင္းလင္းေလွ်ာက္ထားေတာ္မူ၏၊ အေမးအေျဖျပဳ၍ ပိဋကတ္ေဆာင္ ရဟႏၱာ မေထရ္အားလံုးမွ ဘုရားရွင္ေဟာႀကားေတာ္မူခဲ့သည့္အတိုင္း
မွန္ကန္ေႀကာင္း သေဘာတူညီေသာအခါ ရဟႏၱာအပါး(၅၀၀)တို႔သည္ ၀ိနည္းပိဋကတ္ေတာ္တုိ႔ကို ဘုရားရွင္ေဟာႀကားေတာ္မူခဲ့သည္
မူရင္းအတိုင္း သံျပိဳင္ရြတ္ဆို၍ အတည္ျပဳလက္ခံေတာ္မူပါတယ္။ဤသည္ကိုပင္ သဂၤါယနာဟုေခၚဆိုျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

ဤနည္းအားျဖင့္ သိကၡာပုဒ္တစ္ခုခ်င္းစီကို ေမးေျဖစီစစ္ျပီးတိုင္း အတည္ျပဳ စုေပါင္းရြတ္ဆိုႀက၏။ ၀ိနယပိဋကကို သဂၤါယနာတင္ရာ၌အပို္င္းက႑ခြဲျခင္း၊မိ်ဳးတူရာ စုေပါင္းျခင္းျပဳ၍ ေရွ့ေနာက္အစီအစဥ္က်ေအာင္စီမံေတာ္မူခဲ့ႀကေလသည္။

၀ိနယကို သဂၤါယနာတင္ျပီးေသာအခါ သုတၱန္ႏွင့္အဘိဓမၼာကို ဆက္လက္သဂၤါယနာတင္ရာ ေရွးဦးစြာ သုတၱန္ပိဋက၏
တစ္သုတ္ခ်င္းစီ၏အေႀကာင္း အတၳဳပၸတ္နိဒါန္းကုိလည္းေကာင္း တစ္သုတ္ခ်င္းစီ၌ပါ၀င္ေသာတရားကိုလညး္ေကာင္း ေမးစီစစ္ေတာ္မူ၏၊ ေမးတိုင္းေမးတိုင္းေသာ အျခင္းအရာတို့ကို
ဘုရားရွင္ကိုယ္ေတာ္ျမတ္ေဟာႀကားေတာ္မူခဲ့သည္ တရားေတာ္မူအရင္းအတိုင္း အရွုင္အာနႏၵာမေထရ္က
ရွင္းလင္းျပတ္သားစြာ ေျဖဆိုေတာ္မူ၏၊ ဤနညး္အားျဖင့္ေမးေျဖစီစစ္ျပီးေသာအခါ ရဟႏၱာငါးရာတို့သည္ စုေပါင္းညီညာ သံျပိဳင္ရြတ္ဆိုအတည္ျပဳလက္ခံေတာ္မူႀက၏။

ဤနည္းအတိုင္းသုတၱႏၱပိဋကကို ဒီဃနိကာယ္၊မဇၥ်ိမနိကာယ္၊ အဂုၤတၱရနိကာယ္၊ခုဒၵကနိကာယ္ဟူ၍ အပိုင္းက႑ခြဲျခင္း မ်ိဳးတူရာ
စုေပါင္းျခင္း ေရွ့ေနာက္အစီအစဥ္က်နေအာင္ စီမံေတာ္မူခဲ့ႀကသည္။ထိုေနာက္အဘိဓမၼာခုနစ္က်မ္းကို အစီအစဥ္က်ခြဲျခားကာအရွင္မဟာကႆပမွ ပုစၧာကျပဳ အရွုင္အာနႏၵာမွ ၀ိႆဇၨကျပဳ၍ အဘိဓမၼာခုနစ္က်မး္ကိုအစီအစဥ္တက်ခြဲျခားကာ
သဂၤါယနာတင္ေတာ္မူခဲ့ႀကသည္။

ဤသိုပဌမသဂၤါယနာတင္စဥ္ကပင္လွ်င္ ဓမၼ-၀ိနယအားျဖင္းလည္းေကာင္း၊ပိဋကသုံးပုံအားျဖင့္လည္းေကာင္း
နိကာယ္ငါးရပ္အားျဖင့္လည္းေကာင္း၊အဂၤါကိုးတန္အားျဖင့္လညး္ေကာင္း၊ဓမၼကၡႏၶာရွစ္ေသာင္းေလးေထာင္အားျဖင့္လည္ေကာငး္၊ဧကနိပါတ္
ဒုကနိပါတ္အားျဖင့္လည္းေကာင္း အစီအစဥ္တက်ခြဲျခားသတ္မွတ္၍ သဂၤါယနာတင္ေတာ္မူခဲ့ႀက၏။

ယေန့ျမန္မာနိင္ငံ၌ရွိေသာ ေထရ၀ါဒပိဋကသုံးပုံသည္ ပဌမသဂၤါယနာတင္စဥ္ကပင္ အရွင္မဟာကႆပ အရွင္အာနႏၵာအမူဳးျပဳေသာရဟႏၱာမေထရ္ျမတ္ငါးရာတို့ မူ၀ါဒအတိုင္း ဘုရွင္ကို္ယ္ေတာ္ျမတ္ ေဟာႀကားေတာ္မူခဲ့ေသာတရားေတာ္မ်ားအတိုင္း ေရွးမူမပ်က္မူအရင္းအတိုင္းျဖစ္ေသာ ဗုဒၶပါ၀စနမ်ားျဖစ္ေပသည္။

ဤသည္ကား ပထမ သဂၤ ါယနာပင္ျဖစ္ေပသည္။ ။

(ပထမ သဂၤ ါယနာ မွတ္တမ္း အက်ဥ္း)
=====================
၀န္ေဆာင္ မေထရ္ သံဃာေတာ္မ်ား- ရဟႏ ၱာ အပါး(၅၀၀)

ေနရာဌာန- ရာဇျဂိဳလ္ျပည္၊သတၱပဏၰလိုင္ဂူ

အႀကီးမႈးမေထရ္- အရွင္မဟာ ကႆပ

၀ိသဇၨက- အရွင္အာနႏၵာ ၊အရွင္ဥပါလိ

ႀကာျမင့္ခ်ိန္- (၇)-လ

ပစၥည္းေလးပါဒါယကာ- အဇာတသတ္ မင္းႏွင့္ ျပည္သူ/သားမ်ား

(သံဂါယနာ-ႏွင့္ သဂၤ ါယနာ စာလံုး အဓိပၸါယ္ အတူတူပင္ျဖစ္ပါသည္ )

(သူ႕အက်ိဳး ကိုယ့္အက်ိဳး သည္ပိုးႏိုင္သူမ်ားျဖစ္ႀကပါေစ )

_
ေရးသားသူ … ဓမၼ၀ီရ-အရွင္ေတဇနိယ
(ေခတၱ-သီရိလကၤာႏိုင္ငံ)
University of Kelaniya

Comments

Popular posts from this blog

အဘိဏှသုတ် (ပါဠိ - မြန်မာ)

" M.T.Hla ဟု ေက်ာ္ၾကားေသာ ပန္းခ်ီဦးထြန္းလွ "

ဓူ၀ံၾကယ္ (သို႔) Polaris အေၾကာင္း