' အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာ (Psoriasis) ေရာဂါေဝဒနာရွင္မ်ားအတြက္ ေဆာင္ရန္၊ ေရွာင္ရန္ႏွင့္ ဘဝေနထုိင္မွဳပံုစံ '
' အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာ (Psoriasis) ေရာဂါေဝဒနာရွင္မ်ားအတြက္ ေဆာင္ရန္၊ ေရွာင္ရန္ႏွင့္ ဘဝေနထုိင္မွဳပံုစံ '
အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါ အေၾကာင္းကုိေတာ့ ‘ ေငြလကို ေနကရံပါတဲ့ Psoriasis အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာ’ ဆုိတဲ့ေခါင္းစဥ္နဲ႔ က်ေနာ္ေရးခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါတယ္… ဒီအပတ္မွာေတာ့ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာ ေရာဂါေဝဒနာရွင္ေတြအတြက္ ေဆာင္ရန္၊ ေရွာင္ရန္နဲ႔ လုိက္နာေနထုိင္သင့္တဲ့ ဘဝေနထုိင္မွဳပံုစံေတြ အေၾကာင္းကို ေျပာျပေပးပါ့မယ္ဗ်…
အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါ ဆုိတာက ကုိယ္ခံအား ထၾကြမွဳေၾကာင့္ျဖစ္လာတဲ့ နာတာရွည္ အေရျပားေရာဂါတစ္မ်ဳိး ( Long-lasting Autoimmune Disease) ျဖစ္ပါတယ္… ဒီေရာဂါဟာ အေရျပားအျပင္ အဆစ္အျမစ္ေတြကိုပါ ထိခုိက္ေရာင္ရမ္းေစႏုိင္တဲ့အတြက္ ေလးဘက္နာလုိ႔ သမုတ္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္… ဒီေရာဂါဟာ ဒီေန႔ေခတ္ ကမၻာ့လူထုရဲ႕ ၂ - ၄ ရာခုိင္ႏွဳန္းမွာ ျဖစ္ပြားေနၿပီး အသက္အရြယ္မေရြး၊ ေယာက်ာ္းမိန္းမ မေရြး တန္းတူျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္…
Psoriasis အေရျပားထူ အေရျပားေရာဂါအမ်ဳိးအစား ၅ မ်ဳိးရွိပါတယ္…
၁။ အေၾကးခြံ Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Plaque Psoriasis or Psoriasis Vulgaris)
၂။ လည္ေခ်ာင္း Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Guttate Psoriasis or Eruptive Psoriasis)
၃။ ေျပာင္းျပန္ Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Inverse Psoriasis)
၄။ ျပည္တည္နာ Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Pustular Psoriasis)
၅။ အေရျပားအင္ျပင္ Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Erythrodermic Psoriasis) တုိ႔ပဲျဖစ္ပါတယ္…
ဒီေရာဂါရဲ႕ လကၡဏာေတြက အေရျပားေသြ႔ေျခာက္လြယ္တဲ့ ေဆာင္းရာသီမွာ ပုိဆုိးတတ္ပါတယ္… ဒါ့အျပင္ စတီးရြိဳက္ေဟာ္မုန္းမပါတဲ့ အေရာင္က်ေဆး (NSAIDs) ေတြ ေသာက္တာ၊ ဘီတာလက္ခံမွဳေနရာတားျမစ္ေဆး (Beta blockers) ေတြေသာက္တာ၊ စိတ္ဖိစီးမွဳမ်ားတာ၊ ေရာဂါပုိးဝင္တာ၊ ေဆးလိပ္ေသာက္တာ၊ အရက္ေသာက္တာ၊ အဝလြန္တာ၊ ေနအပူရွိန္ျပင္းျပင္းေလာင္ခံရတာေတြေၾကာင့္လည္း Psoriasis အေရျပားေရာဂါ ထၾကြဆုိးရြားေစတတ္ပါတယ္…
ဒီ Psoriasis ေရာဂါအတြက္ ေရာဂါအျမစ္ျပတ္ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ကုသႏုိင္မယ့္ ကုထံုးမရွိေသးပါဘူး… ဒါေပမယ့္ ထပ္မပြားေအာင္၊ ေလ်ာ့က်သြားေအာင္ေတာ့ ကုထံုးအမ်ဳိးမ်ဳိးရွိပါတယ္… စတီးရြိဳက္လိမ္းေဆးေတြ၊ ဗီတာမင္ဒီ၃ လိမ္းေဆးေတြ၊ ေနေရာင္ျခည္ႏုႏုေတြ၊ ကိုယ္ခံအားစနစ္ဖိႏွိပ္ေဆးေတြနဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္ကုသေပးႏိုင္ပါတယ္… ေရာဂါသည္ ၇၅ ရာႏွဳန္း ကုိ လိမ္းေဆးသက္သက္နဲ႔ပဲ ကုသေပးႏုိင္ပါတယ္… လိမ္းေဆး၊ ေနေရာင္ျခည္ျပလုိ႔မွ မသက္သာရင္ ေဆးထိုး၊ ေဆးစားႏုိင္ ပါတယ္… ဒါေပမယ့္ အသည္းနဲ႔ ေသြးကိုေတာ့ ေဆးအဆိပ္သင့္မွဳရွိမရွိသိရေအာင္ မၾကာခဏ စစ္ေဆးမွု ျပဳလုပ္ေပးရမွာပါ… ကုိယ္ဝန္သည္မွာေတာ့ ထုိးေဆး၊ ေသာက္ေဆးေတြ မသံုးဘဲ ေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္… လူနာအမ်ားစုကေတာ့ ေဆးျဖတ္လုိက္တာ နဲ႔ ေရာဂါျပန္္ျဖစ္ၾကပါတယ္…
အေၾကးခြံ Psoriasis၊ လည္ေခ်ာင္း Psoriasis၊ ျပည္တည္နာ Psoriasis ေရာဂါသည္ေတြရဲ႕ အာသီး (tonsils) ကို ခြဲစိတ္ၿပီး ထုတ္ပစ္တာကလည္း အက်ဳိးျဖစ္ေစတယ္လုိ႔ ေတြ႕ရွိထားၾကပါေသးတယ္…
ဒီေရာဂါျဖစ္လာၿပီဆုိရင္ ေသာက္ေဆး၊ ထုိးေဆးေတြနဲ႔ကုသမွဳခံယူတာအျပင္ ေဆာင္ရန္၊ ေရွာင္ရန္ေတြနဲ႔ ဘဝေနထုိင္မွဳပံုစံ (Lifestyle) ေတြကိုပါ သတိထားဆင္ျခင္ေနထုိင္မွ ေရာဂါဆုိးရြားတုိးပြားလာတဲ့အႏၲရာယ္ကေန ကင္းေဝးႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္…
စားေသာက္ေနထုိင္မွဳပံုစံေျပာင္းလဲတဲ့ေနရာမွာ အခ်က္ (၅) ခ်က္နဲ႔ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ပါတယ္…
(၁) ေကာင္းမြန္မွန္ကန္ေသာ အစားအေသာက္မ်ား စားသံုးျခင္း၊
(၂) ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း၊
(၃) ကုိယ္လက္လွဳပ္ရွားမွဳ ပံုမွန္ျပဳလုပ္ျခင္း၊
(၄) စိတ္ဖိစီးမွဳကို တတ္ႏုိင္သမွ် ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း၊
(၅) တစ္ကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး၊ အသံုးအေဆာင္တုိ႔ကုိ ဂရုတစုိက္အသံုးျပဳျခင္းတုိ႔ပဲျဖစ္ပါတယ္…
(၁) ေကာင္းမြန္မွန္ကန္ေသာ အစားအေသာက္မ်ား စားသံုးျခင္း
ဒီ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ အဆစ္အျမစ္ေတြ ေရာင္ရမ္းတာေတြကို အုိမီဂါ ၃ အဆီ (Omega 3 Fatty Acid) ပါဝင္တဲ့ အစားအစာေတြကို စားသံုးေပးရင္ သက္သာေစႏုိင္ပါတယ္… အုိမီဂါ ၃ အဆီ ပါဝင္တဲ့ အစားအစာေတြကေတာ့ အဆီမ်ားတဲ့ ငါးေတြ၊ ဆာဒင္းငါး၊ ဆယ္လ္မြန္ငါး၊ ငါးႀကီးဆီ၊ သစ္ၾကားသီး၊ စတာေတြပဲျဖစ္ပါတယ္… ငါးကို စားတယ္ဆုိတယ္ဆုိတဲ့ေနရာမွာ ခ်က္စား၊ ျပဳတ္စားတာမ်ဳိးကပဲ ငါးအဆီရဲ႕ အက်ဳိးအာနိသင္ကုိ ျပည့္ျပည့္ဝဝ ရမွာျဖစ္ပါတယ္… ေၾကာ္စားရင္ အာနိသင္မရေတာ့တဲ့အျပင္ ဆုိးက်ဳိးပါ ျဖစ္သြားတတ္ပါတယ္…
အသား၊ ငါးဆုိတဲ့ေနရာမွာ ျဖစ္ႏုိင္ရင္ အသားငါး လတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ေတြကိုပဲ စားသံုးသင့္ပါတယ္… အသားငါး အပါအဝင္ တာရွည္အထားခံေအာင္ျပဳလုပ္ထားတဲ့ ဘယ္အစားအစာကိုမဆုိ မစားသံုးသင့္ပါဘူး… လက္တည္ခ်ဥ္ေတြ၊ တာရွည္ခံအစားအစာ၊ အျမန္စာ fast food ေတြ ၊ ေခါက္ဆြဲေျခာက္၊ ၾကာဆန္ေျခာက္ေတြ မစားသံုးသင့္ပါဘူး… မီးကင္၊ မီးဖုတ္ထားတဲ့ အစားအစာေတြကိုလည္း ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္…
အစာစားတဲ့ေနရာမွာ လတ္ဆတ္တဲ့ သဘာဝ သစ္သီးသစ္ဥ၊ အသီးအရြက္ေတြကိုပဲ အဓိကအားျပဳၿပီး စားသင့္ပါတယ္… ပန္းသီး၊ သစ္ေတာ္သီး၊ ဘလူးဘယ္ရီသီး (blue berries) လိုမ်ဳိး ဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ပစၥည္းေတြ မ်ားမ်ားပါတဲ့ သစ္သီးသစ္ဥ လတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ေတြကို စားသံုးေပးႏုိင္ပါတယ္…
ေနာက္ၿပီး ထံုးစံအတုိင္း ေဆးလိပ္၊ အရက္ေတြ လံုးဝေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္…
ေဆးလိပ္ေသာက္တာဟာ ေရာဂါကုိ ပုိမုိဆိုးရြားျပင္းထန္ေစတတ္တာေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္… အရက္ကေတာ့ လံုးဝျဖတ္မရရင္ တစ္ေန႔ကုိ အာဏာကုန္ တစ္ပက္ ကေန ႏွစ္ပက္အထိပဲ ေသာက္သင့္ပါတယ္… အဲ့ဒါထက္ပုိရင္ အရက္ဟာ ေရာဂါတုိးဖုိ႔အတြက္ ေလာင္စာလုိျဖစ္သြားတာမုိ႔ ေရာဂါထၾကြေသာင္းက်န္းေစႏိုင္ပါတယ္…
ဒီေရာဂါဟာ Celiac disease လို႔ေခၚတဲ့ေရာဂါတစ္မ်ဳိးနဲ႔လည္း ဆက္စပ္ေနတတ္တာေၾကာင့္ အဲ့ဒီ Celiac disease ကုိ ျဖစ္ေစတဲ့ ဂလူတန္ဓာတ္ ( Gluten) ပါဝင္တဲ့ အစားအစာေတြကိုလည္း သတိထားၿပီး ေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္… ဂလူတန္ဓာတ္ ဆိုတာက ပရုိတင္းဓာတ္တစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး ဂ်ဳံ၊ ဘာလီ၊ ရုိင္းစပါး (rye) ေတြမွာ ပါဝင္တတ္ပါတယ္… ကိုယ့္မွာ Celiac disease ရွိေနၿပီဆုိရင္ အဲ့ဒီ ဂလူတန္ဓာတ္ေတြပါတဲ့ ေပါင္မုန္႔၊ အခ်ဳိရည္၊ အသုပ္ေတြကိုလည္းေရွာင္ၾကဥ္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္… ဂလူတန္ဓာတ္ မပါတဲ့ အခ်ဳိရည္ေတြကိုေတာ့ Gluten Free လို႔ စာတန္းထုိးထားတတ္ပါတယ္…
(၂) ကုိယ္အေလးခ်ိန္ ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း
အဝလြန္ျခင္းဟာ ဆီးခ်ဳိ၊ ေသြးတုိးေရာဂါေတြနဲ႔ ဆက္စပ္မွဳရွိသလုိ ဒီ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါကို လည္း ပုိမိုဆုိးရြားျပင္းထန္ေစတတ္ပါတယ္… ဝေလေလ ေရာဂါျပင္းထန္ေလေလပါပဲ… အေရျပား၊ အဆစ္ေရာင္တာေတြ ပုိၿပီးျပင္းထန္လာမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ ကုိယ္အေလးခ်ိန္မတုိးေအာင္ ဂရုတစုိက္ ဆင္ျခင္ရမွာျဖစ္ၿပီး အဝလြန္ေနရင္လည္း ကုိယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်ဖုိ႔ ႀကိဳးစားရမွာျဖစ္ပါတယ္… အဝလြန္တာဟာ ဒီေရာဂါအတြက္ ေသာက္တဲ့ေဆးဝါးေတြရဲ႕ အာနိသင္ ကုိလည္း ေလ်ာ့က်ေစတာမို႔ ေရာဂါ သက္သာဖုိ႔ ခက္ပါလိမ့္မယ္…
ကုိယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်တဲ့ေနရာမွာ ေဆးဝါးနဲ႔ေလွ်ာ့ခ်တာကိုေတာ့ အားမေပးပါဘူး… ေဆးဝါးနဲ႔ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ ေလွ်ာ့ခ်တာဟာ ကုိယ္ခႏၶာအတြက္ မရွိမျဖစ္လုိအပ္တဲ့ ဗီတာမင္ဓာတ္ေတြကို ေလ်ာ့နည္းပ်က္စီးေစတတ္တာမုိ႔ ေရာဂါပုိတုိး၊ ပုိဆုိးေစတတ္ပါတယ္…
ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်တဲ့ေနရာမွာလည္း အျမန္ေလ်ာ့ခ်င္ေဇာနဲ႔ အခ်ိန္တုိအတြင္း အျမန္ေလွ်ာ့မခ်သင့္ပါဘူး… အဲ့လို ကိုယ္အေလးခ်ိန္ျမန္ျမန္ေလွ်ာ့ခ်တာကလည္း အက်ဳိးထက္ အဆုိးကုိ ပုိျဖစ္ေစပါလိမ့္မယ္… ဒါေၾကာင့္ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်တဲ့ အခါမွာလည္း နားလည္တတ္ကၽြမ္းတဲ့သူ၊ ဆရာဝန္နဲ႔ တုိင္ပင္ၿပီးမွ တျဖည္းျဖည္း ေလွ်ာ့ခ်ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္…
(၃) ကုိယ္လက္လွဳပ္ရွားမွဳ ပံုမွန္ျပဳလုပ္ျခင္း
ေအရိုးဗစ္ကစားတာ၊ လမ္းေလွ်ာက္တာ၊ လမ္းျမန္ျမန္ေလွ်ာက္တာ၊ ေရကူးတာ၊ ကာယေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တာ၊ ေယာဂ က်င့္တာမ်ဳိးေတြကို ေန႔စဥ္ ပံုမွန္လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္… လုပ္တဲ့ေနရာမွာလည္း ျပင္းျပင္းထန္ထန္လုပ္တာမ်ဳိးမဟုတ္ဘဲ ပံုမွန္သာ လုပ္သင့္ပါတယ္… တစ္ေန႔ကို အနည္းဆံုး ၁၅ မိနစ္ အနည္းဆံုးလုပ္ေပးသင့္ပါတယ္… တစ္ပတ္ကို မိနစ္ ၁၅၀ စာေတာ့ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္သင့္ပါတယ္…
(၄) စိတ္ဖိစီးမွဳကို အတတ္ႏုိင္ဆံုးေလွ်ာ့ခ်ျခင္း
စိတ္ဖိစီးမွဳမ်ားတာဟာလည္း ဒီအေရျပားထူအေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါကို ပုိမိုဆိုးရြားေစတတ္တာေၾကာင့္ စိတ္ဖိစီးမွဳ နည္းႏုိင္သမွ်နည္းေအာင္ သတိထားၿပီး ေနထုိင္ရမွာျဖစ္ပါတယ္… စိတ္ဖိစီးမွဳေလ်ာ့က်ဖို႔အတြက္ ဟာသဇာတ္ကားေတြၾကည့္တာ၊ မိသားစု၊ မိတ္ေဆြ သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔အတူ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္ေနထုိင္တာ၊ တရားထုိင္တာ၊ တရားမွတ္တာ၊ ေယာဂက်င့္တာ၊ မိမိ ကစားလုိတဲ့ ကစားနည္းကို ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္ကစားတာမ်ဳိးေတြ လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္…
(၅) တစ္ကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး၊ အသံုးအေဆာင္တုိ႔ကုိ ဂရုတစုိက္အသံုးျပဳျခင္း
ဒီေရာဂါဟာ ကိုယ့္ရဲ႕ တစ္ကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရးနဲ႔ အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းေတြကို အထူးဂရုျပဳရတဲ့ ေရာဂါတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္… ဒီေရာဂါသည္ေတြဟာ ေန႔စဥ္ေန႔တုိင္း ေရပံုမွန္ခ်ဳိးသင့္ပါတယ္… ေရခ်ဳိးတဲ့ေနရာမွာ သတိထားရမွာက ေရပူ၊ ေရေႏြးကို လံုးဝမခ်ဳိးသင့္ပါဘူး… ေရေအးကိုသာ ခ်ဳိးရမွာျဖစ္ပါတယ္…
ဆပ္ျပာတုိက္တဲ့ေနရာမွာလည္း အေမႊးနံ႔ပါတဲ့ ဆပ္ျပာေတြ၊ ရန႔ံခဲေတြ (deodorant ) ၊ ဓာတုပစၥည္းပါတဲ့ ဆပ္ျပာေတြ၊ ဆပ္ျပာၾကမ္း (Scrubs) ေတြ၊ ဆိုးေဆးေတြပါဝင္တဲ့ ေရခ်ုဳိးခန္းသံုးပစၥည္းေတြကို ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္… အဲ့ဒါေတြဟာ ကိုယ့္ရဲ႕ အေရျပားကို လွဳံ႕ေဆာ္ေပးတာမို႔ ေရာဂါထၾကြေစတတ္ပါတယ္… အဲ့ဒါေၾကာင့္ ဆပ္ျပာတုိက္တဲ့ေနရာမွာ သဘာဝ ေရခ်ဳိးအဆီ (bath oil, colloidal oatmeal) ေတြ၊ ပင္လယ္နက္ဆား (Deep Sea Salt/Epsom Salt) ေတြကိုသာ အသံုးျပဳသင့္ပါတယ္… အဲ့လုိအသံုးျပဳတာေၾကာင့္ အေရျပားမွာျဖစ္လာတဲ့ အေၾကးခြံပံုစံ အေရျပားအနာေတြကို ေလ်ာ့နည္းေစပါ လိမ့္မယ္…
ဒီေရာဂါမွာ အေရးႀကီးတာက ကိုယ့္အေရျပားကို လံုးဝ အေျခာက္ခံလို႔မရတာပါပဲ… ဒါေၾကာင့္ အေရျပား ေသြ႔ေျခာက္လြယ္တဲ့ ေဆာင္းရာသီလုိ ရာသီဥတုမ်ဳိးမွာ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါေဝဒနာရွင္ေတြဟာ ပုိၿပီး ဂရုစုိက္ဖုိ႔ လိုအပ္ပါတယ္… ေရခ်ဳိးၿပီးတုိင္း၊ ေျခလက္ေဆးၿပီးတုိင္းမွာလည္း အဆီပါဝင္တဲ့ အေရျပားစုိစြတ္ေစတဲ့လိမ္းေဆး (Ointment based Moisturizer) ကို အၿမဲတမ္းလိမ္းေပးရပါမယ္… အထူးသျဖင့္ ေဆာင္းရာသီမွာ ဒီလိမ္းေဆးကို ေန႔စဥ္ အႀကိမ္ႀကိမ္လိမ္းေပးသင့္ပါတယ္…
ေနာက္ၿပီး ဦးေရျပားက်န္းမာေရးကိုလည္း အထူးဂရုစုိက္ရပါမယ္… ဦးေရျပားမွာ အနာေတြျဖစ္ေနတဲ့ ေရာဂါသည္ေတြမွာ ပိုၿပီး ဂရုစုိက္ဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္… ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္ကို သံုးတဲ့ေနရာမွာလည္း အထက္ကေျပာခဲ့သလုိ အနံ႔၊ ဆိုးေဆး၊ ဓာတုပစၥည္းေတြပါတဲ့ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္မ်ဳိးကုိ ေရွာင္ၾကဥ္ရမွာျဖစ္ၿပီး ဓာတ္မတည့္မွဳ အနည္းဆံုးျဖစ္ေစမယ့္ သဘာဝ ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္ေတြကို အသံုးျပဳသင့္ပါတယ္…
ေခါင္းေလွ်ာ္ၿပီးတဲ့အခါမွာလည္း ဦးေရျပားနဲ႔ ဆံပင္ရဲ႕ စုိစြတ္မွုကို ထိန္းသိမ္းေပးတဲ့ Conditioner ေတြကို အသံုးျပဳသင့္ပါတယ္… Conditioner ေတြကို အသံုးျပဳေပးျခင္းအားျဖင့္ ဦးေရျပားေျခာက္ေသြ႔တာကို ကာကြယ္ေပးတာေၾကာင့္ ေရာဂါကို သက္သာေစပါတယ္…
ေနာက္ၿပီး ဆံပင္ေဆးဆုိးတာ၊ ဆံပင္ေျဖာင့္တာ၊ ဆံပင္ေပါင္းတာေတြကိုလည္း လံုးဝ မလုပ္သင့္ပါဘူး… ဒီလိုလုပ္တာဟာ ေရာဂါကို ပိုမိုဆုိးရြားပ်ံ႕ပြားေစႏုိင္ပါတယ္…
မိတ္ကပ္လိမ္းတဲ့အခါမွာလည္း ကုိယ္နဲ႔ သင့္ေတာ္တဲ့ မိတ္ကပ္ကို ေရြးခ်ယ္အသံုးျပဳတတ္ဖုိ႔ အေရးႀကီးပါတယ္… ဓာတ္မတည့္မွဳမျဖစ္ေစတဲ့၊ အရက္မပါတဲ့၊ အနံ႔မရွိတဲ့ မိတ္ကပ္ကိုပဲ ေရြးခ်ယ္ဝယ္ယူၿပီး လိမ္းသင့္ပါတယ္…
ဒီေရာဂါကို ကုသတဲ့ေနရာမွာ ေနေရာင္ျခည္ႏုႏုကို နံနက္တုိင္း ၁၀ မိနစ္ကေန ၁၅ မိနစ္အထိ ခံယူသင့္ပါတယ္… ေနပူရွိန္ျပင္းျပင္းကိုေတာ့ လံုးဝေရွာင္ၾကဥ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္… ေနေရာင္ျခည္ႏုႏုကို မိမိရဲ႕ ဦးေရျပားနဲ႔တုိက္ရုိက္ထိေတြ႔ေစႏုိင္ရင္ ပုိေကာင္းပါတယ္… ဒါေပမယ့္ တန္ေဆး၊ လြန္ေဘး ဆုိသလိုပဲ အပူရွိန္လြန္ကဲရင္ေတာ့ ေရာဂါကိုပိုမုိ ဆုိးရြားေစႏုိင္ပါတယ္… နည္းနည္းေလာက္ ေနေလာင္ခံရရင္ကုိ အေရျပားေရာဂါ ဆိုးဆုိးရြားရြားျဖစ္ေစႏုိင္တာေၾကာင့္ ေန႔လယ္ေန႔ခင္း၊ ေနပူထဲသြားရင္ လံုျခံဳတဲ့အဝတ္အစား၊ ေနေလာင္ခံခရင္မ္ ေတြကို လိမ္းၿပီးမွ သြားသင့္ပါတယ္… မျဖစ္မေနမွ မဟုတ္ရင္ ေနပူထဲသြားတာကို လံုးဝ ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္…
မေတာ္တဆ ထိခုိက္ဒဏ္ရာရရင္ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ေရာဂါပုိးဝင္ရင္ပဲျဖစ္ျဖစ္ ေရာဂါကို ပုိသည္းေစတတ္ပါတယ္… ဒါေၾကာင့္ ကုိယ့္ကိုကို မေတာ္တဆ ထိခုိက္မွဳမျဖစ္ေအာင္၊ က်န္းမာေအာင္ အထူးဂရုျပဳေနထုိင္စားေသာက္ရပါမယ္…
ဒီေရာဂါသည္ေတြဟာ ကိုယ့္ေရာဂါနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ က်န္းမာေရးဗဟုသုတေတြကို အၿမဲရွာေဖြဖတ္ရွဳသင့္၊ လုိက္နာ ေဆာင္ရြက္သင့္ပါတယ္… ကုိယ့္က်န္းမာေရးအေျခအေနကိုလည္း နားလည္တတ္ကၽြမ္းတဲ့ဆရာဝန္နဲ႔ အျမဲျပသၿပီး ေသြးဖိအား၊ ေသြးခ်ဳိ၊ ေသြးတြင္းအဆီဓာတ္ေတြကုိ ပံုမွန္တုိင္းတာစစ္ေဆးသင့္ပါတယ္…
ေနာက္ၿပီး ဒီ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါေဝဒနာရွင္ေတြဟာ ကင္ဆာျဖစ္ႏုိင္ေခ် အရမ္းမ်ားပါတယ္… ဒါေၾကာင့္ ရင္သားဓာတ္မွန္ရုိက္တာ၊ သားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာကို Pap smear နဲ႔စစ္တာ၊ အူမႀကီးကင္ဆာရွိမရွိ စစ္ေဆးတာ၊ အေရျပားကင္ဆာစစ္ေဆးတာ စတဲ့ ကင္ဆာနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ စစ္ေဆးတာမ်ဳိးေတြကို ဆရာဝန္နဲ႔တုိင္ပင္ၿပီး လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္…
နိဂံုးခ်ဳပ္အေနနဲ႔ေျပာရရင္ ဒီ အေရျပားထူအေရျပားေလးဘက္နာ ေရာဂါသည္ေတြရဲ႕ အေရျပားအနာေတြဟာ လိမ္းေဆးေတြနဲ႔ သက္သာေစတယ္ ဆုိေပမယ့္ ေပ်ာက္ကင္းတဲ့အထိေတာ့ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး… ဒါေပမယ့္ အစားအေသာက္၊ အေနအထိုင္ဆင္ျခင္ၿပီး တတ္ကၽြမ္းနားလည္တဲ့ ဆရာဝန္နဲ႔ စနစ္တက် ကုသမွဳ ခံယူမယ္ဆုိရင္ ေရာဂါလကၡဏာေတြ ေလ်ာ့နည္းသက္သာေစၿပီး ကုိယ့္လုပ္ငန္းေဆာင္တာကို ပံုမွန္အတုိင္းလုပ္ေဆာင္ႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္… ဒါေၾကာင့္ ဒီေဆာင္းပါးကိုဖတ္ၿပီးရင္ ကုိယ့္ရဲ႕ေရာဂါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ဂရုစုိက္ဆင္ျခင္စရာ က်န္းမာေရးအသိပညာေတြ ရႏုိင္လိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ရင္း ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ ေဆာင္းပါးကုိ ဒီမွာပဲ နိဂံုးခ်ဳပ္လုိက္ပါရေစဗ်ာ…။ ။
_
Credit … ေဒါက္တာေနလင္းေအာင္ (ေပ်ာ္ဘြယ္)
Family Life Magazine
အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါ အေၾကာင္းကုိေတာ့ ‘ ေငြလကို ေနကရံပါတဲ့ Psoriasis အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာ’ ဆုိတဲ့ေခါင္းစဥ္နဲ႔ က်ေနာ္ေရးခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါတယ္… ဒီအပတ္မွာေတာ့ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာ ေရာဂါေဝဒနာရွင္ေတြအတြက္ ေဆာင္ရန္၊ ေရွာင္ရန္နဲ႔ လုိက္နာေနထုိင္သင့္တဲ့ ဘဝေနထုိင္မွဳပံုစံေတြ အေၾကာင္းကို ေျပာျပေပးပါ့မယ္ဗ်…
အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါ ဆုိတာက ကုိယ္ခံအား ထၾကြမွဳေၾကာင့္ျဖစ္လာတဲ့ နာတာရွည္ အေရျပားေရာဂါတစ္မ်ဳိး ( Long-lasting Autoimmune Disease) ျဖစ္ပါတယ္… ဒီေရာဂါဟာ အေရျပားအျပင္ အဆစ္အျမစ္ေတြကိုပါ ထိခုိက္ေရာင္ရမ္းေစႏုိင္တဲ့အတြက္ ေလးဘက္နာလုိ႔ သမုတ္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္… ဒီေရာဂါဟာ ဒီေန႔ေခတ္ ကမၻာ့လူထုရဲ႕ ၂ - ၄ ရာခုိင္ႏွဳန္းမွာ ျဖစ္ပြားေနၿပီး အသက္အရြယ္မေရြး၊ ေယာက်ာ္းမိန္းမ မေရြး တန္းတူျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္…
Psoriasis အေရျပားထူ အေရျပားေရာဂါအမ်ဳိးအစား ၅ မ်ဳိးရွိပါတယ္…
၁။ အေၾကးခြံ Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Plaque Psoriasis or Psoriasis Vulgaris)
၂။ လည္ေခ်ာင္း Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Guttate Psoriasis or Eruptive Psoriasis)
၃။ ေျပာင္းျပန္ Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Inverse Psoriasis)
၄။ ျပည္တည္နာ Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Pustular Psoriasis)
၅။ အေရျပားအင္ျပင္ Psoriasis အေရျပားေရာဂါ (Erythrodermic Psoriasis) တုိ႔ပဲျဖစ္ပါတယ္…
ဒီေရာဂါရဲ႕ လကၡဏာေတြက အေရျပားေသြ႔ေျခာက္လြယ္တဲ့ ေဆာင္းရာသီမွာ ပုိဆုိးတတ္ပါတယ္… ဒါ့အျပင္ စတီးရြိဳက္ေဟာ္မုန္းမပါတဲ့ အေရာင္က်ေဆး (NSAIDs) ေတြ ေသာက္တာ၊ ဘီတာလက္ခံမွဳေနရာတားျမစ္ေဆး (Beta blockers) ေတြေသာက္တာ၊ စိတ္ဖိစီးမွဳမ်ားတာ၊ ေရာဂါပုိးဝင္တာ၊ ေဆးလိပ္ေသာက္တာ၊ အရက္ေသာက္တာ၊ အဝလြန္တာ၊ ေနအပူရွိန္ျပင္းျပင္းေလာင္ခံရတာေတြေၾကာင့္လည္း Psoriasis အေရျပားေရာဂါ ထၾကြဆုိးရြားေစတတ္ပါတယ္…
ဒီ Psoriasis ေရာဂါအတြက္ ေရာဂါအျမစ္ျပတ္ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ကုသႏုိင္မယ့္ ကုထံုးမရွိေသးပါဘူး… ဒါေပမယ့္ ထပ္မပြားေအာင္၊ ေလ်ာ့က်သြားေအာင္ေတာ့ ကုထံုးအမ်ဳိးမ်ဳိးရွိပါတယ္… စတီးရြိဳက္လိမ္းေဆးေတြ၊ ဗီတာမင္ဒီ၃ လိမ္းေဆးေတြ၊ ေနေရာင္ျခည္ႏုႏုေတြ၊ ကိုယ္ခံအားစနစ္ဖိႏွိပ္ေဆးေတြနဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္ကုသေပးႏိုင္ပါတယ္… ေရာဂါသည္ ၇၅ ရာႏွဳန္း ကုိ လိမ္းေဆးသက္သက္နဲ႔ပဲ ကုသေပးႏုိင္ပါတယ္… လိမ္းေဆး၊ ေနေရာင္ျခည္ျပလုိ႔မွ မသက္သာရင္ ေဆးထိုး၊ ေဆးစားႏုိင္ ပါတယ္… ဒါေပမယ့္ အသည္းနဲ႔ ေသြးကိုေတာ့ ေဆးအဆိပ္သင့္မွဳရွိမရွိသိရေအာင္ မၾကာခဏ စစ္ေဆးမွု ျပဳလုပ္ေပးရမွာပါ… ကုိယ္ဝန္သည္မွာေတာ့ ထုိးေဆး၊ ေသာက္ေဆးေတြ မသံုးဘဲ ေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္… လူနာအမ်ားစုကေတာ့ ေဆးျဖတ္လုိက္တာ နဲ႔ ေရာဂါျပန္္ျဖစ္ၾကပါတယ္…
အေၾကးခြံ Psoriasis၊ လည္ေခ်ာင္း Psoriasis၊ ျပည္တည္နာ Psoriasis ေရာဂါသည္ေတြရဲ႕ အာသီး (tonsils) ကို ခြဲစိတ္ၿပီး ထုတ္ပစ္တာကလည္း အက်ဳိးျဖစ္ေစတယ္လုိ႔ ေတြ႕ရွိထားၾကပါေသးတယ္…
ဒီေရာဂါျဖစ္လာၿပီဆုိရင္ ေသာက္ေဆး၊ ထုိးေဆးေတြနဲ႔ကုသမွဳခံယူတာအျပင္ ေဆာင္ရန္၊ ေရွာင္ရန္ေတြနဲ႔ ဘဝေနထုိင္မွဳပံုစံ (Lifestyle) ေတြကိုပါ သတိထားဆင္ျခင္ေနထုိင္မွ ေရာဂါဆုိးရြားတုိးပြားလာတဲ့အႏၲရာယ္ကေန ကင္းေဝးႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္…
စားေသာက္ေနထုိင္မွဳပံုစံေျပာင္းလဲတဲ့ေနရာမွာ အခ်က္ (၅) ခ်က္နဲ႔ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ပါတယ္…
(၁) ေကာင္းမြန္မွန္ကန္ေသာ အစားအေသာက္မ်ား စားသံုးျခင္း၊
(၂) ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း၊
(၃) ကုိယ္လက္လွဳပ္ရွားမွဳ ပံုမွန္ျပဳလုပ္ျခင္း၊
(၄) စိတ္ဖိစီးမွဳကို တတ္ႏုိင္သမွ် ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း၊
(၅) တစ္ကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး၊ အသံုးအေဆာင္တုိ႔ကုိ ဂရုတစုိက္အသံုးျပဳျခင္းတုိ႔ပဲျဖစ္ပါတယ္…
(၁) ေကာင္းမြန္မွန္ကန္ေသာ အစားအေသာက္မ်ား စားသံုးျခင္း
ဒီ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ အဆစ္အျမစ္ေတြ ေရာင္ရမ္းတာေတြကို အုိမီဂါ ၃ အဆီ (Omega 3 Fatty Acid) ပါဝင္တဲ့ အစားအစာေတြကို စားသံုးေပးရင္ သက္သာေစႏုိင္ပါတယ္… အုိမီဂါ ၃ အဆီ ပါဝင္တဲ့ အစားအစာေတြကေတာ့ အဆီမ်ားတဲ့ ငါးေတြ၊ ဆာဒင္းငါး၊ ဆယ္လ္မြန္ငါး၊ ငါးႀကီးဆီ၊ သစ္ၾကားသီး၊ စတာေတြပဲျဖစ္ပါတယ္… ငါးကို စားတယ္ဆုိတယ္ဆုိတဲ့ေနရာမွာ ခ်က္စား၊ ျပဳတ္စားတာမ်ဳိးကပဲ ငါးအဆီရဲ႕ အက်ဳိးအာနိသင္ကုိ ျပည့္ျပည့္ဝဝ ရမွာျဖစ္ပါတယ္… ေၾကာ္စားရင္ အာနိသင္မရေတာ့တဲ့အျပင္ ဆုိးက်ဳိးပါ ျဖစ္သြားတတ္ပါတယ္…
အသား၊ ငါးဆုိတဲ့ေနရာမွာ ျဖစ္ႏုိင္ရင္ အသားငါး လတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ေတြကိုပဲ စားသံုးသင့္ပါတယ္… အသားငါး အပါအဝင္ တာရွည္အထားခံေအာင္ျပဳလုပ္ထားတဲ့ ဘယ္အစားအစာကိုမဆုိ မစားသံုးသင့္ပါဘူး… လက္တည္ခ်ဥ္ေတြ၊ တာရွည္ခံအစားအစာ၊ အျမန္စာ fast food ေတြ ၊ ေခါက္ဆြဲေျခာက္၊ ၾကာဆန္ေျခာက္ေတြ မစားသံုးသင့္ပါဘူး… မီးကင္၊ မီးဖုတ္ထားတဲ့ အစားအစာေတြကိုလည္း ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္…
အစာစားတဲ့ေနရာမွာ လတ္ဆတ္တဲ့ သဘာဝ သစ္သီးသစ္ဥ၊ အသီးအရြက္ေတြကိုပဲ အဓိကအားျပဳၿပီး စားသင့္ပါတယ္… ပန္းသီး၊ သစ္ေတာ္သီး၊ ဘလူးဘယ္ရီသီး (blue berries) လိုမ်ဳိး ဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ပစၥည္းေတြ မ်ားမ်ားပါတဲ့ သစ္သီးသစ္ဥ လတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ေတြကို စားသံုးေပးႏုိင္ပါတယ္…
ေနာက္ၿပီး ထံုးစံအတုိင္း ေဆးလိပ္၊ အရက္ေတြ လံုးဝေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္…
ေဆးလိပ္ေသာက္တာဟာ ေရာဂါကုိ ပုိမုိဆိုးရြားျပင္းထန္ေစတတ္တာေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္… အရက္ကေတာ့ လံုးဝျဖတ္မရရင္ တစ္ေန႔ကုိ အာဏာကုန္ တစ္ပက္ ကေန ႏွစ္ပက္အထိပဲ ေသာက္သင့္ပါတယ္… အဲ့ဒါထက္ပုိရင္ အရက္ဟာ ေရာဂါတုိးဖုိ႔အတြက္ ေလာင္စာလုိျဖစ္သြားတာမုိ႔ ေရာဂါထၾကြေသာင္းက်န္းေစႏိုင္ပါတယ္…
ဒီေရာဂါဟာ Celiac disease လို႔ေခၚတဲ့ေရာဂါတစ္မ်ဳိးနဲ႔လည္း ဆက္စပ္ေနတတ္တာေၾကာင့္ အဲ့ဒီ Celiac disease ကုိ ျဖစ္ေစတဲ့ ဂလူတန္ဓာတ္ ( Gluten) ပါဝင္တဲ့ အစားအစာေတြကိုလည္း သတိထားၿပီး ေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္… ဂလူတန္ဓာတ္ ဆိုတာက ပရုိတင္းဓာတ္တစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး ဂ်ဳံ၊ ဘာလီ၊ ရုိင္းစပါး (rye) ေတြမွာ ပါဝင္တတ္ပါတယ္… ကိုယ့္မွာ Celiac disease ရွိေနၿပီဆုိရင္ အဲ့ဒီ ဂလူတန္ဓာတ္ေတြပါတဲ့ ေပါင္မုန္႔၊ အခ်ဳိရည္၊ အသုပ္ေတြကိုလည္းေရွာင္ၾကဥ္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္… ဂလူတန္ဓာတ္ မပါတဲ့ အခ်ဳိရည္ေတြကိုေတာ့ Gluten Free လို႔ စာတန္းထုိးထားတတ္ပါတယ္…
(၂) ကုိယ္အေလးခ်ိန္ ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း
အဝလြန္ျခင္းဟာ ဆီးခ်ဳိ၊ ေသြးတုိးေရာဂါေတြနဲ႔ ဆက္စပ္မွဳရွိသလုိ ဒီ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါကို လည္း ပုိမိုဆုိးရြားျပင္းထန္ေစတတ္ပါတယ္… ဝေလေလ ေရာဂါျပင္းထန္ေလေလပါပဲ… အေရျပား၊ အဆစ္ေရာင္တာေတြ ပုိၿပီးျပင္းထန္လာမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ ကုိယ္အေလးခ်ိန္မတုိးေအာင္ ဂရုတစုိက္ ဆင္ျခင္ရမွာျဖစ္ၿပီး အဝလြန္ေနရင္လည္း ကုိယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်ဖုိ႔ ႀကိဳးစားရမွာျဖစ္ပါတယ္… အဝလြန္တာဟာ ဒီေရာဂါအတြက္ ေသာက္တဲ့ေဆးဝါးေတြရဲ႕ အာနိသင္ ကုိလည္း ေလ်ာ့က်ေစတာမို႔ ေရာဂါ သက္သာဖုိ႔ ခက္ပါလိမ့္မယ္…
ကုိယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်တဲ့ေနရာမွာ ေဆးဝါးနဲ႔ေလွ်ာ့ခ်တာကိုေတာ့ အားမေပးပါဘူး… ေဆးဝါးနဲ႔ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ ေလွ်ာ့ခ်တာဟာ ကုိယ္ခႏၶာအတြက္ မရွိမျဖစ္လုိအပ္တဲ့ ဗီတာမင္ဓာတ္ေတြကို ေလ်ာ့နည္းပ်က္စီးေစတတ္တာမုိ႔ ေရာဂါပုိတုိး၊ ပုိဆုိးေစတတ္ပါတယ္…
ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်တဲ့ေနရာမွာလည္း အျမန္ေလ်ာ့ခ်င္ေဇာနဲ႔ အခ်ိန္တုိအတြင္း အျမန္ေလွ်ာ့မခ်သင့္ပါဘူး… အဲ့လို ကိုယ္အေလးခ်ိန္ျမန္ျမန္ေလွ်ာ့ခ်တာကလည္း အက်ဳိးထက္ အဆုိးကုိ ပုိျဖစ္ေစပါလိမ့္မယ္… ဒါေၾကာင့္ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ခ်တဲ့ အခါမွာလည္း နားလည္တတ္ကၽြမ္းတဲ့သူ၊ ဆရာဝန္နဲ႔ တုိင္ပင္ၿပီးမွ တျဖည္းျဖည္း ေလွ်ာ့ခ်ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္…
(၃) ကုိယ္လက္လွဳပ္ရွားမွဳ ပံုမွန္ျပဳလုပ္ျခင္း
ေအရိုးဗစ္ကစားတာ၊ လမ္းေလွ်ာက္တာ၊ လမ္းျမန္ျမန္ေလွ်ာက္တာ၊ ေရကူးတာ၊ ကာယေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တာ၊ ေယာဂ က်င့္တာမ်ဳိးေတြကို ေန႔စဥ္ ပံုမွန္လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္… လုပ္တဲ့ေနရာမွာလည္း ျပင္းျပင္းထန္ထန္လုပ္တာမ်ဳိးမဟုတ္ဘဲ ပံုမွန္သာ လုပ္သင့္ပါတယ္… တစ္ေန႔ကို အနည္းဆံုး ၁၅ မိနစ္ အနည္းဆံုးလုပ္ေပးသင့္ပါတယ္… တစ္ပတ္ကို မိနစ္ ၁၅၀ စာေတာ့ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္သင့္ပါတယ္…
(၄) စိတ္ဖိစီးမွဳကို အတတ္ႏုိင္ဆံုးေလွ်ာ့ခ်ျခင္း
စိတ္ဖိစီးမွဳမ်ားတာဟာလည္း ဒီအေရျပားထူအေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါကို ပုိမိုဆိုးရြားေစတတ္တာေၾကာင့္ စိတ္ဖိစီးမွဳ နည္းႏုိင္သမွ်နည္းေအာင္ သတိထားၿပီး ေနထုိင္ရမွာျဖစ္ပါတယ္… စိတ္ဖိစီးမွဳေလ်ာ့က်ဖို႔အတြက္ ဟာသဇာတ္ကားေတြၾကည့္တာ၊ မိသားစု၊ မိတ္ေဆြ သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔အတူ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္ေနထုိင္တာ၊ တရားထုိင္တာ၊ တရားမွတ္တာ၊ ေယာဂက်င့္တာ၊ မိမိ ကစားလုိတဲ့ ကစားနည္းကို ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္ကစားတာမ်ဳိးေတြ လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္…
(၅) တစ္ကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး၊ အသံုးအေဆာင္တုိ႔ကုိ ဂရုတစုိက္အသံုးျပဳျခင္း
ဒီေရာဂါဟာ ကိုယ့္ရဲ႕ တစ္ကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရးနဲ႔ အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းေတြကို အထူးဂရုျပဳရတဲ့ ေရာဂါတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္… ဒီေရာဂါသည္ေတြဟာ ေန႔စဥ္ေန႔တုိင္း ေရပံုမွန္ခ်ဳိးသင့္ပါတယ္… ေရခ်ဳိးတဲ့ေနရာမွာ သတိထားရမွာက ေရပူ၊ ေရေႏြးကို လံုးဝမခ်ဳိးသင့္ပါဘူး… ေရေအးကိုသာ ခ်ဳိးရမွာျဖစ္ပါတယ္…
ဆပ္ျပာတုိက္တဲ့ေနရာမွာလည္း အေမႊးနံ႔ပါတဲ့ ဆပ္ျပာေတြ၊ ရန႔ံခဲေတြ (deodorant ) ၊ ဓာတုပစၥည္းပါတဲ့ ဆပ္ျပာေတြ၊ ဆပ္ျပာၾကမ္း (Scrubs) ေတြ၊ ဆိုးေဆးေတြပါဝင္တဲ့ ေရခ်ုဳိးခန္းသံုးပစၥည္းေတြကို ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္… အဲ့ဒါေတြဟာ ကိုယ့္ရဲ႕ အေရျပားကို လွဳံ႕ေဆာ္ေပးတာမို႔ ေရာဂါထၾကြေစတတ္ပါတယ္… အဲ့ဒါေၾကာင့္ ဆပ္ျပာတုိက္တဲ့ေနရာမွာ သဘာဝ ေရခ်ဳိးအဆီ (bath oil, colloidal oatmeal) ေတြ၊ ပင္လယ္နက္ဆား (Deep Sea Salt/Epsom Salt) ေတြကိုသာ အသံုးျပဳသင့္ပါတယ္… အဲ့လုိအသံုးျပဳတာေၾကာင့္ အေရျပားမွာျဖစ္လာတဲ့ အေၾကးခြံပံုစံ အေရျပားအနာေတြကို ေလ်ာ့နည္းေစပါ လိမ့္မယ္…
ဒီေရာဂါမွာ အေရးႀကီးတာက ကိုယ့္အေရျပားကို လံုးဝ အေျခာက္ခံလို႔မရတာပါပဲ… ဒါေၾကာင့္ အေရျပား ေသြ႔ေျခာက္လြယ္တဲ့ ေဆာင္းရာသီလုိ ရာသီဥတုမ်ဳိးမွာ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါေဝဒနာရွင္ေတြဟာ ပုိၿပီး ဂရုစုိက္ဖုိ႔ လိုအပ္ပါတယ္… ေရခ်ဳိးၿပီးတုိင္း၊ ေျခလက္ေဆးၿပီးတုိင္းမွာလည္း အဆီပါဝင္တဲ့ အေရျပားစုိစြတ္ေစတဲ့လိမ္းေဆး (Ointment based Moisturizer) ကို အၿမဲတမ္းလိမ္းေပးရပါမယ္… အထူးသျဖင့္ ေဆာင္းရာသီမွာ ဒီလိမ္းေဆးကို ေန႔စဥ္ အႀကိမ္ႀကိမ္လိမ္းေပးသင့္ပါတယ္…
ေနာက္ၿပီး ဦးေရျပားက်န္းမာေရးကိုလည္း အထူးဂရုစုိက္ရပါမယ္… ဦးေရျပားမွာ အနာေတြျဖစ္ေနတဲ့ ေရာဂါသည္ေတြမွာ ပိုၿပီး ဂရုစုိက္ဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္… ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္ကို သံုးတဲ့ေနရာမွာလည္း အထက္ကေျပာခဲ့သလုိ အနံ႔၊ ဆိုးေဆး၊ ဓာတုပစၥည္းေတြပါတဲ့ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္မ်ဳိးကုိ ေရွာင္ၾကဥ္ရမွာျဖစ္ၿပီး ဓာတ္မတည့္မွဳ အနည္းဆံုးျဖစ္ေစမယ့္ သဘာဝ ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္ေတြကို အသံုးျပဳသင့္ပါတယ္…
ေခါင္းေလွ်ာ္ၿပီးတဲ့အခါမွာလည္း ဦးေရျပားနဲ႔ ဆံပင္ရဲ႕ စုိစြတ္မွုကို ထိန္းသိမ္းေပးတဲ့ Conditioner ေတြကို အသံုးျပဳသင့္ပါတယ္… Conditioner ေတြကို အသံုးျပဳေပးျခင္းအားျဖင့္ ဦးေရျပားေျခာက္ေသြ႔တာကို ကာကြယ္ေပးတာေၾကာင့္ ေရာဂါကို သက္သာေစပါတယ္…
ေနာက္ၿပီး ဆံပင္ေဆးဆုိးတာ၊ ဆံပင္ေျဖာင့္တာ၊ ဆံပင္ေပါင္းတာေတြကိုလည္း လံုးဝ မလုပ္သင့္ပါဘူး… ဒီလိုလုပ္တာဟာ ေရာဂါကို ပိုမိုဆုိးရြားပ်ံ႕ပြားေစႏုိင္ပါတယ္…
မိတ္ကပ္လိမ္းတဲ့အခါမွာလည္း ကုိယ္နဲ႔ သင့္ေတာ္တဲ့ မိတ္ကပ္ကို ေရြးခ်ယ္အသံုးျပဳတတ္ဖုိ႔ အေရးႀကီးပါတယ္… ဓာတ္မတည့္မွဳမျဖစ္ေစတဲ့၊ အရက္မပါတဲ့၊ အနံ႔မရွိတဲ့ မိတ္ကပ္ကိုပဲ ေရြးခ်ယ္ဝယ္ယူၿပီး လိမ္းသင့္ပါတယ္…
ဒီေရာဂါကို ကုသတဲ့ေနရာမွာ ေနေရာင္ျခည္ႏုႏုကို နံနက္တုိင္း ၁၀ မိနစ္ကေန ၁၅ မိနစ္အထိ ခံယူသင့္ပါတယ္… ေနပူရွိန္ျပင္းျပင္းကိုေတာ့ လံုးဝေရွာင္ၾကဥ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္… ေနေရာင္ျခည္ႏုႏုကို မိမိရဲ႕ ဦးေရျပားနဲ႔တုိက္ရုိက္ထိေတြ႔ေစႏုိင္ရင္ ပုိေကာင္းပါတယ္… ဒါေပမယ့္ တန္ေဆး၊ လြန္ေဘး ဆုိသလိုပဲ အပူရွိန္လြန္ကဲရင္ေတာ့ ေရာဂါကိုပိုမုိ ဆုိးရြားေစႏုိင္ပါတယ္… နည္းနည္းေလာက္ ေနေလာင္ခံရရင္ကုိ အေရျပားေရာဂါ ဆိုးဆုိးရြားရြားျဖစ္ေစႏုိင္တာေၾကာင့္ ေန႔လယ္ေန႔ခင္း၊ ေနပူထဲသြားရင္ လံုျခံဳတဲ့အဝတ္အစား၊ ေနေလာင္ခံခရင္မ္ ေတြကို လိမ္းၿပီးမွ သြားသင့္ပါတယ္… မျဖစ္မေနမွ မဟုတ္ရင္ ေနပူထဲသြားတာကို လံုးဝ ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္…
မေတာ္တဆ ထိခုိက္ဒဏ္ရာရရင္ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ေရာဂါပုိးဝင္ရင္ပဲျဖစ္ျဖစ္ ေရာဂါကို ပုိသည္းေစတတ္ပါတယ္… ဒါေၾကာင့္ ကုိယ့္ကိုကို မေတာ္တဆ ထိခုိက္မွဳမျဖစ္ေအာင္၊ က်န္းမာေအာင္ အထူးဂရုျပဳေနထုိင္စားေသာက္ရပါမယ္…
ဒီေရာဂါသည္ေတြဟာ ကိုယ့္ေရာဂါနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ က်န္းမာေရးဗဟုသုတေတြကို အၿမဲရွာေဖြဖတ္ရွဳသင့္၊ လုိက္နာ ေဆာင္ရြက္သင့္ပါတယ္… ကုိယ့္က်န္းမာေရးအေျခအေနကိုလည္း နားလည္တတ္ကၽြမ္းတဲ့ဆရာဝန္နဲ႔ အျမဲျပသၿပီး ေသြးဖိအား၊ ေသြးခ်ဳိ၊ ေသြးတြင္းအဆီဓာတ္ေတြကုိ ပံုမွန္တုိင္းတာစစ္ေဆးသင့္ပါတယ္…
ေနာက္ၿပီး ဒီ အေရျပားထူ အေရျပားေလးဘက္နာေရာဂါေဝဒနာရွင္ေတြဟာ ကင္ဆာျဖစ္ႏုိင္ေခ် အရမ္းမ်ားပါတယ္… ဒါေၾကာင့္ ရင္သားဓာတ္မွန္ရုိက္တာ၊ သားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာကို Pap smear နဲ႔စစ္တာ၊ အူမႀကီးကင္ဆာရွိမရွိ စစ္ေဆးတာ၊ အေရျပားကင္ဆာစစ္ေဆးတာ စတဲ့ ကင္ဆာနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ စစ္ေဆးတာမ်ဳိးေတြကို ဆရာဝန္နဲ႔တုိင္ပင္ၿပီး လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္…
နိဂံုးခ်ဳပ္အေနနဲ႔ေျပာရရင္ ဒီ အေရျပားထူအေရျပားေလးဘက္နာ ေရာဂါသည္ေတြရဲ႕ အေရျပားအနာေတြဟာ လိမ္းေဆးေတြနဲ႔ သက္သာေစတယ္ ဆုိေပမယ့္ ေပ်ာက္ကင္းတဲ့အထိေတာ့ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး… ဒါေပမယ့္ အစားအေသာက္၊ အေနအထိုင္ဆင္ျခင္ၿပီး တတ္ကၽြမ္းနားလည္တဲ့ ဆရာဝန္နဲ႔ စနစ္တက် ကုသမွဳ ခံယူမယ္ဆုိရင္ ေရာဂါလကၡဏာေတြ ေလ်ာ့နည္းသက္သာေစၿပီး ကုိယ့္လုပ္ငန္းေဆာင္တာကို ပံုမွန္အတုိင္းလုပ္ေဆာင္ႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္… ဒါေၾကာင့္ ဒီေဆာင္းပါးကိုဖတ္ၿပီးရင္ ကုိယ့္ရဲ႕ေရာဂါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ဂရုစုိက္ဆင္ျခင္စရာ က်န္းမာေရးအသိပညာေတြ ရႏုိင္လိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ရင္း ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ ေဆာင္းပါးကုိ ဒီမွာပဲ နိဂံုးခ်ဳပ္လုိက္ပါရေစဗ်ာ…။ ။
_
Credit … ေဒါက္တာေနလင္းေအာင္ (ေပ်ာ္ဘြယ္)
Family Life Magazine
Comments
Post a Comment